Krasnojarsk

Krasnojarsk ligt aan de rivier de Jenisej. De stad werd in 1628 gesticht door Kozakkenleider Andrej Doebinski voor strategische doeleinden. De naam Krasnojarsk betekent rode afgrond. In 1690 kreeg het stadsrechten. In 1822 werd het de belangrijkste stad uit de regio. De aanleg van de Transsiberische spoorweg in 1886 gaf de stad een nieuwe impuls.

De stad bevindt zich op beide oevers van de Jenisej. De rivier vormt de grens tussen West en Oost Siberië. Een hoogstandje is de spoorwegbrug over de rivier. De brug is in 1899 gebouwd en kreeg op de wereldtentoonstelling in 1900 de gouden medaille voor beste technologische prestatie.

Krasnojarsk was tot voor kort als een boek met zeven sloten. Voor buitenlanders was de stad absoluut taboe. Na de tweede wereldoorlog is de stad één van de belangrijkste centra voor de productie van militair materieel geworden. Geen enkele Russische stad is vanuit alle vier de windstreken verder van de landsgrenzen verwijderd als Krasnojarsk. Omdat het zo diep in Rusland ligt, is het wellicht het centrum van de nucleaire wetenschap geworden. Krasnojarsk-26 en Krasnojarsk-45 zijn twee dorpjes gebouwd rondom kernwapenfabrieken. In opdracht van Stalin begonnen 65000 gevangen met de meest primitieve middelen het grootste ondergrondse nucleaire complex uit te graven. Het labyrint bestaat uit 3500 kamers op een diepte van 250 tot 300 meter. Krasnojarsk-26 staat nog steeds onder strikte geheimhouding.

Er bestaan tien van deze gesloten steden, van West-Rusland tot ver in Siberië. Achter hun zwaar bewaakte stadsgrenzen met omheiningen van prikkeldraad en 24-uurs patrouilles wonen ruim 600.000 mensen; 130.000 van hen zijn direct betrokken bij de nucleaire oorlogsindustrie. Ook al is de Koude Oorlog ruim tien jaar voorbij, in het Westen, en vooral in de Verenigde Staten, is de angst voor deze steden niet verdwenen. Tienduizenden Russische atoomwetenschappers dreigen komende jaren hun baan te verliezen, wat hun toch al niet florissante levensstandaard verder zal doen dalen.


www.transsib.nl